3. مرکز تحقیقات مواد دندانی، پژوهشکده سلامت، دانشگاه علوم پزشکی بابل، بابل، ایران ، ms_majidi79@yahoo.com
چکیده: (9 مشاهده)
سابقهو هدف: کیستها و تومورهای ادنتوژنیک ضایعاتی شایع و پیچیده در فک هستند که گاه همراه با دندان نهفته بوده و پتانسیل ایجاد مشکلات جدی را دارند. مطالعه حاضر با هدف بررسی فراوانی کیستها و تومورهای ادنتوژنیک و همراهی آنها با دندانهای نهفته در بازه زمانی 11 ساله انجام شد. مواد و روشها: در این مطالعه مقطعی، کلیه پروندههای بخش آسیبشناسی دهان و فک و صورت دانشکده دندانپزشکی بابل از سال 1391 تا 1401 بررسی شدند. ویژگیهای دموگرافیک بیماران، محل ضایعه، دندان نهفته درگیر، خصوصیات بالینی و رادیوگرافیکی ضایعه، تشخیص افتراقی بالینی و/ یا رادیولوژیکی، تشخیص هیستوپاتولوژیکی، نوع بیوپسی و خصوصیات ماکروسکوپیک ضایعات از پروندهها استخراج و بررسی گردید. یافتهها: از 1512 نمونه بررسی شده، 428 مورد (28/3%) به عنوان ضایعه ادنتوژنیک (85% کیستهای ادنتوژنیک و 15% تومورهای ادنتوژنیک) تشخیص داده شده بودند. بیشتر بیماران (54/4%) مرد بودند. میانگین سنی بیماران دارای کیست 15/31±33/02 سال و دارای تومور 16/08±32/53 سال بود (0/819=p). اکثر ضایعات (27/1%) در دهه سوم زندگی دیده شدند و اغلب ضایعات (92/3%) دارای نمای رادیولوسنت بودند. 75% از تومورهای ادنتوژنیک و 61/8% از کیستهای ادنتوژنیک در مندیبل یافت شدند (0/043p=). شایعترین کیستهای ادنتوژنیک، کیست رادیکولار، کیست دنتیژروس و ادنتوژنیک کراتوسیست و شایعترین تومورهای ادنتوژنیک، آملوبلاستوما و ادنتومای کمپلکس بودند. شایعترین ضایعه در گروه سنی کمتر از 20 سال، کیست دنتیژروس و در گروه سنی 21 سال و بالاتر، کیست رادیکولار بود. 31/5% از ضایعات همراه با دندان نهفته بودند و شایعترین دندان نهفته، مولر سوم با فراوانی 58/2% بود. تشخیص بالینی و رادیولوژیکی 292 مورد (68/2%) با تشخیص هیستوپاتولوژی تطابق داشت. نتیجهگیری: نتایج مطالعه حاضر نشان داد که ضایعات ادنتوژنیک دارای فراوانی قابل توجهی بوده و بسیاری از ضایعات همراه با دندان نهفته مشاهده شد. بنابراین وجود دندان نهفته میتواند به عنوان یک عامل خطر بالقوه برای وجود ضایعات ادنتوژنیک در نظر گرفته شود.