fa ارزیابی عملکرد نظام ارجاع در برنامه پزشک خانواده در دانشگاه های علوم پزشکی استان های شمالی ایران 1387 بیوشیمی Biochemical تحلیلی Research سابقه و هدف: نظام مراقبت سلامت به منظور کارایی و اثربخشی بیشتر و ایجاد عدالت و امکان دسترسی آحاد مردم به سه سطح اول، دوم و سوم سازماندهی می شود، با توجه به سطح بندی خدمات، دسترسی افراد نیازمند به خدمات تخصصی تر از طریق نظام ارجاع میسر می گردد. با توجه به اهمیت نظام ارجاع در طرح پزشک خانواده این مطالعه به منظور بررسی عملکرد نظام ارجاع در طرح پزشک خانواده و نظام شبکه دانشگاه های علوم پزشکی مستقر در استان های شمالی ایران انجام شد.<br>مواد و روشها: این مطالعه مقطعی در پائیز 1387 انجام شد. 20% مراکز مجری طرح پزشک خانواده و بیمه روستایی تحت پوشش دانشگاه های علوم پزشکی گلستان، مازندران، بابل و گیلان، مجموعا 108 مرکز از 521 مرکز مجری بصورت تصادفی سیستماتیک به عنوان خوشه های پژوهش انتخاب و در هر مرکز یا خوشه منتخب 5 تا 7 بیماری که با ارجاع پزشک خانواده به سطح 2 مراجعه و خدمات مورد نیاز را دریافت و در زمان پرسشگری در منازل خود حضور داشتند، مورد بررسی قرار گرفتند. <br>یافته ها: از 675 بیمار ارجاع شده به سطح 2 که موفق به دریافت خدمات سطح 2 شدند، 440 نفر (65%) زن و 235 نفر(35%) مرد بودند. 270 نفر (5/40%) از بیمارانی که توسط پزشک خانواده به سطح 2 ارجاع شده بودند، فرم ارجاع از خانه های بهداشت را به همراه داشتند. از کل بیماران ارجاع شده به سطح 2، ضرورت ارجاع 311 نفر (46%) بنا به تشخیص و خواست پزشکان خانواده بود و پزشکان خانواده در 212 مورد ارجاع (9/32%) در انتخاب پزشک متخصص سطح 2، نقش داشته اند. پزشکان متخصص سطح 2 در پذیرش و ویزیت بیماران ارجاعی، برای 189 بیمار پذیرفته شده (1/28%) نتایج ویزیت را در قالب پسخوراند به پزشک خانواده ارجاع دهنده ارائه نمودند. از بین بیماران مراجعه کننده به سطح 2، تنها 163 نفر از بیماران (5/24%) بعد از دریافت خدمات سطح 2، به سطح اول یا نزد پزشکان ارجاع دهنده خود بازگشتند و 394 نفر (6/79%) بیمارانی که بعد از دریافت خدمات سطح 2 به سطح اول باز نگشتند، علت اصلی را عدم آگاهی ذکر نمودند. <br>نتیجه گیری: نتایج مطالعه نشان داد که بسیاری از اصول نظام ارجاع از سطح یک به سطوح بالاتر و بالعکس رعایت نمی شود که نیاز به اصلاح، آموزش و مداخله در این زمینه می باشد. BACKGROUND AND OBJECTIVE: Health care system is organized at three levels in order to increase efficacy and effectiveness and create justice and also people availability. Considering three levels of primary health care, access of people to specialized services through referral system is possible. With regard to the importance of referral system in family physician program, this study was performed to evaluate the function of referral system and network system of medical universities in Northern provinces of Iran. <br>METHODS: This analytic study was performed in Autumn of 2008. Twenty percent of health centers (108 centers from 521) which implement the family physician program and rural insurance coverage by medical Universities of Golestan, Mazandaran, Babol and Guilan were randomly selected. In each center 5-7 patients who were referred to level 2 by their family physician and received necessary services were evaluated. They were at their homes at inquiry time.<br>FINDINGS: From 675 patients who received the level 2 services, 440 cases (65%) were female and 235 (35%) were male. Two hundred and seventy cases (40.5%) had referral form from health house. Only 311 (46%) persons referred because of diagnosis of family physician and in 212 (32.9%) of cases, the family physician had a role to choose a specialist of level 2. For 189 (28.1%) of cases, the specialists wrote the results of their evaluation in feedback form. Only 163 (24.5%) of patients returned to their family physicians. Three hundred ninety-four (79.6%) of patients didn return to their family physician because of lack of knowledge.<br>CONCLUSION: The results of this study showed that many principles for referral system from level 1 to higher levels and vice versa are not considered that require education, reformation and intervention in this field. نظام ارجاع, پزشک خانواده, مرکز بهداشتی درمانی Referral system, Family physician, Health care center, Health levels 46 52 http://jbums.org/browse.php?a_code=A-10-1370-627&slc_lang=fa&sid=1 SD Nasrollahpour Shirvani, سیدداود نصراله پور شیروانی 10031947532846003674 10031947532846003674 Yes H Ashrafian Amiri حسن اشرفیان امیری، 10031947532846003675 10031947532846003675 No ME Motlagh, ،محمداسماعیل مطلق، 10031947532846003676 10031947532846003676 No MJ Kabir محمدجواد کبیر 10031947532846003677 10031947532846003677 No MR Maleki, محمدرضا ملکی 10031947532846003678 10031947532846003678 No A Shabestani Monfared, علی شبستانی منفرد 10031947532846003679 10031947532846003679 No R Alizadeh رضا علیزاده 10031947532846003680 10031947532846003680 No 10031947532846003682 10031947532846003682 No