fa بررسی شاخص های رادیومورفولوژیک و رادیومورفومتریک فک پایین در زنان یائسه بیوشیمی Biochemical تحلیلی Research سابقه و هدف: استئوپورز شایعترین بیماری متابولیک استخوانی است که باعث کاهش مواد معدنی، بخصوص در زنان یائسه می گردد. تکنیکهای کشف استئوپوروز گران و نیاز به مهارت دارد. هدف از این مطالعه بررسی شاخص های رادیومورفولوژیک و رادیومورفومتریک فک پایین در زنان یائسه می باشد.<br>مواد و روشها: این مطالعه توصیفی تحلیلی مقطعی بر روی 40 زن یائسه مراجعه کننده به بخش رادیولوژی دهان، فک و صورت دانشکده دندانپزشکی بابل در سال 1383 انجام شده از تمام بیماران رادیوگرافی پانورامیک در شرایط یکسان تهیه و شاخص های (Mental Index (MI)، Panoramic Mandibular Index (PMI)، mandibular Cortical Index (MCI و GI) Gonial Index)مورد بررسی قرار گرفتند. اطلاعات فوق بهمراه سن، مدت زمان یائسگی، وضعیت دندانی، تحصیلات، تعداد زایمان و سابقه شکستگی، مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند.<br>یافته ها: سن و مدت زمان یائسگی بطور معکوس با MI، PMI و GI و بطور مستقیم با MCI ارتباط معنی داری داشتند(001/0>p). وضعیت دندانی و تحصیلات دارای ارتباط معنی دار با ام آی( p=0/04 و 03/0=p) و پی ام آی (03/0=p و 01/0=p) بوده ولی رابطه معنی داری با GI وMCI ندارند. تعداد زایمان و سابقه شکستگی با هیچیک از شاخص ها ارتباطی نداشتند.<br>نتیجه گیری: سن و مدت زمان یائسگی بیشترین تاثیر را روی شاخص ها دارند. با توجه به اینکه شاخص های PMI و MI با تعداد بیشتری از متغیر ها رابطه دارند، می توان از آنها در شناسائی اولیه و غربالگری افراد با کاهش تراکم استخوانی استفاده کرد. BACKGROUND & OBJECTIVE: Osteoporosis, the most common metabolic disease, significantly decreases bone mineral density especially among post menopausal women. Techniques of screening osteoporosis are very expensive and needs the skill of an expert. The aim of this study was to assess the radiomorphometric and radiomorphologic indices in post menopausal women.<br>METHODS: This cross sectional, descriptive and analytical study was performed on 40 postmenopausal women who were referred to the oral and maxillofacial radiology department of the dental faculty in 2004. Mental index (MI), panoramic mandibular index (PMI), mandibular cortical index (MCI) and gonial index (GI) were assessed on their standard panoramic radiographs. Age, menopausal duration, dental condition, educational level, history of fracture and number of deliveries were also recorded and data was analyzed using T test, Man-whitney test, Pearson & Spearman correlation test and regression analysis. <br>FINDINGS: Age and menopausal duration have inverse significant correlation with GI, PMI and MI and direct significant correlation with MCI (p<0.001). Dental condition and educational level significantly correlate with MI (p=0.03, p=0.04) and PMI (p=0.01, p=0.03) while, had no significant correlation with MCI and GI. Number of deliveries and history of fracture had no significant correlation with any of indices. <br>CONCLUSION: Age and menopausal duration have more effect on MI, PMI, GI and MCI. MI and PMI correlate with more variables and they might be useful for prognosis and screening those patients with low bone mineral density. استئوپورز, یائسگی, رادیوگرافی پانورامیک, شاخص چانه ای Osteoporosis, Menopause, Panoramic radiography, Mental index 70 75 http://jbums.org/browse.php?a_code=A-10-1370-421&slc_lang=fa&sid=1 SH Sakhdari, شیرین سخدری، 10031947532846002891 10031947532846002891 Yes A Shirzad آتنا شیرزاد، 10031947532846002892 10031947532846002892 No A Bijani علی بیژنی 10031947532846002893 10031947532846002893 No